thiết kế không phải là làm đẹp

Có một câu hỏi tôi thường gặp khi nói mình làm thiết kế: “Mày làm design, vậy mày làm cho nó đẹp hả?”

Mười năm trước tôi sẽ trả lời “đúng rồi.” Giờ tôi trả lời “không hẳn.”

Cái bẫy “làm đẹp”

Nghĩ design là “làm đẹp” giống như nghĩ viết văn là “viết chữ đẹp.” Nó bỏ qua toàn bộ phần quan trọng nhất: ý đồ.

Một cái nút không phải đẹp là đủ. Nó phải:

• Người dùng nhận ra nó là nút (affordance)
• Người dùng biết bấm vào sẽ xảy ra chuyện gì (predictability)
• Nó dễ bấm trên mobile (accessibility)
• Nó nhất quán với các nút khác trong hệ thống (consistency)

Làm đẹp là lớp cuối cùng. Trước đó là 4 lớp logic mà người ngoài không thấy.

Vậy design là gì?

Với tôi, design là giải quyết vấn đề bằng hình thức. Vấn đề có thể là “người dùng không biết bấm vào đâu” hoặc “thương hiệu trông không đáng tin.” Hình thức là cách bạn dùng layout, typography, màu sắc, và khoảng trắng để trả lời.

Đẹp là kết quả phụ. Khi bạn giải quyết vấn đề tốt, nó thường trông đẹp — không phải vì bạn cố làm nó đẹp, mà vì bạn đã suy nghĩ thấu đáo.

Tại sao tôi viết cái này

Vì tôi thấy quá nhiều designer trẻ bị mắc kẹt trong “làm đẹp.” Họ mở Dribbble, thấy một cái form đẹp, và copy về. Nhưng cái form đó giải quyết vấn đề gì? Cho ai? Trong ngữ cảnh nào? Không ai hỏi.

Đừng làm đẹp. Hãy giải quyết vấn đề.